Ngứa hậu môn là một bệnh gặp ở mọi lứa tuổi, đặc biệt là người có tuổi, gây khó chịu và nhiều phiền phức cho người bệnh. thành thử, gần đây nhiều người viết thư hỏi về căn bệnh này, đẵn là về căn nguyên, tác hại, biện pháp chữa trị và ngừa. nguyên cớ đa dạng Tôi gặp 3 bệnh nhân, một ở Hà Nội, Quảng Bình, đứa ở Quảng Ninh đều có chung một câu hỏi là vì sao bị ngứa hậu môn, có thể điều trị dứt điểm được không? Khi nào được gọi là ngứa vùng hậu môn? Khi vùng da xung quanh lỗ đít, ống hậu môn và bộ phận sinh dục ngoài cạnh lỗ đít bị ngứa thì gọi là ngứa lỗ đít. thường ngày ngứa lỗ đít được phân chia thành 2 loại, nguyên phát và thứ phát. Loại nguyên phát có thể do mắc bệnh da khô; da vùng gần hậu môn, tầng sinh môn luôn luôn bị ẩm thấp, ra nhiều mồ hôi hoặc luôn bị dính phân, nước giải (phụ nữ) sau mỗi lần đi vệ sinh. Hoặc do vùng da ở quanh hậu môn bị dị ứng, mẫn cảm với chất lạ (xà phòng giặt quần lót, rửa hậu môn hoặc hóa chất có mùi thơm trong giấy vệ sinh). Với người cao tuổi bị ngứa hậu môn, bởi vùng da ở bên trong và ngoài lỗ đít thường bị khô bởi sự lão hóa tế bào da song song với sự lão hóa các cơ quan khác trong thân.. bị ngứa hậu môn thứ phát là sau khi đã hoặc đang mắc bệnh trĩ, đang nứt kẽ lỗ đít, rò lỗ đít, đang nhiễm giun kim (cốt ở trẻ nít do buổi chiều tối, giun kim ra đẻ trứng ở rìa hậu môn, gây ngứa), vệ sinh lỗ đít hàng ngày không đúng phương pháp, nhất là sau khi đi đi ngoài, tiểu tiện (phụ nữ). Ngứa hậu môn còn có thể do ỉa chảy kéo dài, bởi phân dính vào da hậu môn, xung quanh lỗ đít gây kích ứng da, dẫn đến ngứa, thậm chí gây nhiễm trùng mưng mủ, áp-xe. Một số người bị táo bón, nhất là người cao tuổi phải dùng thuốc nhuận tràng quá nhiều hoặc không đúng loại thuốc nhuận tràng có thể gây ra các bệnh về đường ruột như tiêu chảy, từ đó gây ra các kích ứng da và làm cho vùng da lỗ đít bị ngứa. Một số người bị bệnh vảy nến, tăng tiết bã nhờn và eczema là nhân tố gây kích ứng lên da bên trong và ngoài lỗ đít gây ngứa. Một số trường hợp dùng thuốc thoa lên vùng da hậu môn bị ngứa, thuốc kích thích mạnh lại càng gây ngứa hoặc một số chị em phụ nữ dùng thuốc tránh thai có thể gây ngứa da (bao hàm cả ngứa lỗ đít). Ngoài ra, khi bị nhiễm trùng vùng lỗ đít hoặc bị mắc các bệnh lây qua đường dục tình có can dự đến hậu môn (đồng tính luyến ái nam), nhiễm nấm vùng hậu môn bởi nấm Candida cũng là một trong những căn do gây ngứa lỗ đít. Ở một số người rất mẫn cảm với một số thực phẩm (gia vị, rượu, cà phê, sữa…) khi sử dụng cũng gây ngứa lỗ đít. Ngứa lỗ đít còn có thể do khối u (u lành hay u ác tính) quanh lỗ đít. Bên cạnh đó, ngứa lỗ đít gia tăng có thể liên can đến sự lo lắng hay găng tay tâm thần hoặc có thể gặp ở người ít vận động. Triệu chứng và biến chứng Ngứa lỗ đít khác với ngứa ở các vị trí khác trên thân thể, thường ngứa cục bộ, dữ dội và kéo dài ngứa hậu môn được kết hợp với các triệu chứng khác hao hao trong và xung quanh hậu môn gây nóng, rát lỗ đít hoặc có thể gây đau nhức lỗ đít. Ngứa và kích thích trong và xung quanh lỗ đít có thể chỉ là tạm thời, hoặc nó có thể được kéo dài gây khó chịu và nhiều phiền phức, vào ban đêm hoặc là mỗi lúc ra khỏi nhà. bị ngứa hậu môn về đêm thường chỉ giới hạn ở xung quanh lỗ đít, nhưng có thể lan sang bộ phận sinh dục, đặc biệt là rất ngứa ở trước và sau bộ phận sinh dục. Có thể ngứa lan sang phía sau bìu (nam giới), cửa mình và môi lớn, môi bé (nữ giới). Đối với phụ nữ, do khoảng cách giữa lỗ đít, âm đạo và niệu đạo rất ngắn thành ra những biến chứng gây viêm ở hậu môn rất dễ lan sang bộ phận sinh dục và hệ thống tiết niệu. Ngứa lỗ đít lâu dần sẽ gây nứt các nếp nhăn và dẫn đến suy giảm tâm thần, ăn không còn cảm giác, gây rối loạn giấc ngủ, từ đó mỏi mệt, chán ăn, buồn phiền và sút cân. Xem thêm >> chữa bệnh ngứa hậu môn Nguyên tắc phòng và chữa trị Bệnh nhân tâm tư do là chỗ mẫn cảm nên không đủ anh dũng để đi khám bệnh. Do căn bệnh trớ trêu này mà biến họ từ một người nhiệt tình, xông xáo thành một người mất tự tín, khép kín. thành ra, những người mắc bệnh ngứa lỗ đít không nên e sợ đi khám bệnh, vì càng để lâu bệnh càng nặng thêm, hơn nữa kể cho bác sĩ nghe bệnh tình của mình là việc nên làm để bác sỹ chẩn đoán đúng bệnh và chọn phương pháp điều trị, đề phòng thích hợp, thành ra e dè. Phòng bệnh hơn chữa bệnh, trong đó rất đúng với bệnh ngứa lỗ đít. vì thế, cần giữ vệ sinh vùng lỗ đít, tầng sinh môn đúng cách. Khi đi ỉa, tiểu tiện xong, chớ lau “vùng ấy” quá nhiều và không dùng giấy vệ sinh rắn sẽ làm thương tổn da, nhất là da vùng hậu môn rất mỏng, mẫn cảm. Hàng ngày nên dùng nước ấm, sạch để vệ sinh và rửa hậu môn, hạn chế dùng khăn và không nên dùng giấy vệ sinh có chất thơm hoặc không dùng xà phòng để lau rửa. Nên dùng khăn ướt hoặc rửa hậu môn chỉ bằng nước vòi, ấm (càng tốt). Khi bị ngứa, không nên gãi. vì chưng, càng gãi càng ngứa và làm thương tổn da lỗ đít gây nhiễm trùng. Nên dùng đồ lót bằng chất liệu nhẹ nhõm, thoáng mát, thấm hút mồ hôi để “vùng ấy” không ẩm thấp, không nên dùng loại có chất liệu ni lông. Cần nhanh chóng đi khám bệnh và tuân theo chỉ định dùng thuốc theo đơn và tham vấn của thầy thuốc khám bệnh. Không nên tự mua thuốc để thoa vào vùng lỗ đít bị ngứa.